II SPOTKANIE [20.04.15]

ABSTRAKT WYSTĄPIENIA

W czasach kolonialnych ludy mówiące językami z zaparoańskiej rodziny językowej zajmowały ogromny obszar zawarty między rzekami Napo i Pastaza w zachodniej Amazonii. Podczas epoki boomu kauczukowego końca XIX i początku XX wieku ta grupa ludów doznała demograficznej i społeczno-kulturowej katastrofy tracąc społeczno-kulturową odrębność. Potomkowie Indian Arabela – grupy zaparoańskiej, która najdłużej zachowała względną niezależność od społeczeństwa peruwiańskiego – stanowią unikatową drogę dostępu do badania dawnej kosmologii ludów zaparoańskich. Przedmiotem wystąpienia jest rekonstrukcja kosmologii Indian Arabela w świetle koncepcji animizmu Philippe’a Descoli, na podstawie analizy ich mitologii i szamanizmu. Określiwszy ich kosmologię jako animistyczną, spróbuję udzielić odpowiedzi na pytanie o dominujący schemat relacji, leżący u podstaw relacji Arabela z nie-ludźmi: mitycznym bohaterem kulturowym Pueyaso oraz duchami opiekuńczymi, zawiadującymi zasobami leśnymi i wodnymi (Descola 2012). Pokażę, że logika relacyjna Arabela łączy w sobie schematy daru i drapieżności, a centralnym stanem egzystencjalnym kondycji Arabela jest stan opuszczenia i bezradności.

Bibliografia:
Descola Ph., Beyond nature and culture. The traffic of souls, HAU: Journal of Ethnographic Theory, 2012, 2 (1): 473–500.

I SPOTKANIE [19.03.15]

Gościem pierwszego spotkania w ramach Poznańskich Seminariów Amerykanistycznych jest antropolog kulturowy dr Kacper Świerk z Uniwersytetu Szczecińskiego. Seminarium odbędzie się dnia 19 marca 2015 r. o godz. 13.30 w sali 118 na Wydziale Historycznym Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu (ul. Św. Marcin 78).

Dr Świerk wygłosi wykład pt. Akulturacja, konsubstancjalizacja i punkty widzenia w zachodniej Amazonii. Łowcy niewolników Matsigenka/Campa i ich relacje z Piro.

Abstrakt wystąpienia

Pomysł na to wystąpienie powstał w wyniku lektury artykułu Fernando Santosa Granero (2002) o etosie/habitusie ludów z arawackiej rodziny językowej. Autor pisze w nim, że Indianie Piro z południowo-wschodniego Peru, różnią się pod względem etosu i postaw od swych arawackojęzycznych sąsiadów (zespołu ludów Campa i Indian Yánesha), gdyż zostali kulturowo spanoizowani, to znaczy ulegli mocnemu wpływowi tzw. Pano rzecznych – Indian Conibo. Piro istotnie dzielą z Conibo wiele cech kulturowych. Postulowana przez Santosa panoizacja nie objęła jednak ich języka. Mówią nadal językiem z rodziny arawackiej, a nie z rodziny pano. Santos Granero (2002: 48-49) twierdzi, że jest to przykład transetnicznej transformacji/zmiany.